VĂN HÓA VĂN NGHỆ (27)

Logo vannghe A

Tr gai Bac 1ÁO LỤA HÀ ĐÔNG

Áo Lụa Hà Đônglà một bài hát nổi tiếng của Nhạc sĩ Ngô Thụy Miên, được phổ Nhạc từ bài Thơ cũng rất nổi tiếng của Thi sĩ Nguyên Sa (Trần Bích Lan).

Ai trong chúng ta cũng từng một lần hát bài hát trên, nhưng ít người biết xuất xứ bài Thơ từ một cuộc thi Hoa hậu đầu tiên ở Viet Nam. Vào năm 1930, xứ Bắc kỳ tổ chức cuộc thi Hoa hậu ở Hanoi, cho bất cứ ai, làm nghề gì, không kể tuổi tác.. miễn là khi đi thi phải mặc Áo Lụa Hà Đông.

Cuối cùng, người được đăng quang trong cuộc thi là người đẹp Lý Lệ Hằng. Cô xuất thân từ một gia đình nông dân nghèo ở Thái Bình, vì mưu sinh phải trôi nổi lên Hanoi kiếm sống và làm nghề hát Cô đầu cho các quán rượu.

Sau khi thay đổi cuộc đời, Cô trở nên nổi tiếng và là niềm ước mơ của bao công tử nhà giàu trong cả nước. Tuy nhiên chẳng ai có thể với tới được người đẹp “chân lấm, tay bùn” này và chỉ một thời gian sau Lý lệ Hằng trở thành người tình của Quốc Vương Bảo Đại.

Có lẽ cũng như bao chàng trai si mê sắc đẹp khác, dù đã trải qua hơn 20 năm sau, nhà thơ Nguyên Sa vẫn mơ tưởng đến nụ cười, ánh mắt khuynh đảo của Hoa hậu đầu tiên và buộc Ông phải viết bài thơ ca ngợi người đẹp mặc áo lụa ấy.

Mãi đến năm 1969, khi nghe câu chuyện về Hoa hậu “thuần nông” phút chốc trở thành người yêu của ông Vua cuối cùng Việt Nam, chàng trai Ngô Thụy Miên đã viết nên ca khúc nổi tiếng “Áo Lụa Hà Đông” khi mới 21 tuổi, được phổ lời từ bài Thơ của Nguyên Sa như để ngưỡng mộ những cô gái tựa như đóa sen vươn lên từ đầm lầy.

Và đây là nguyên văn bài Thơ: Áo Lụa Hà Đông :

9 Ha Dong 1Nắng Sài gòn anh đi mà chợt mát

bởi vì em mặc áo lụa Hà Đông

anh vẫn yêu màu áo ấy vô cùng

thơ của anh vẫn còn nguyên lụa trắng

anh vẫn nhớ em ngồi đây tóc ngắn

mà mua thu dài lắm ở chung quanh

Tr gai Bac 4linh hồn anh vội vã vẽ chân dung

bay vội vã vào trong hồn mở cửa

gặp một bữa, anh đã mừng một bữa

gặp hai hôm thành nhị hỹ của tâm hồn

thơ học trò anh chất lại thành non

và đôi mắt ngất ngây thành chất rượu

em không nói đã nghe từng gia điệu

em chưa nhìn mà đã rộng trời xanh

anh trông lên bằng đôi mắt chung tình

với tay trắng, em vào thơ diễm tuyệt

em chợt đến, chợt đi, anh vẫn biết

trời chợt mưa, chợt nắng, chẳng vì đâu

nhưng sao đi mà không bảo gì nhau

để anh gọi, tiếng thơ buồn vọng lại

Tr gai bac 5để anh giận, mắt anh nhìn vụng dại

giận thơ anh đã nói chẳng nên lời

em đi rồi, sám hối chạy trên môi

những tháng ngày trên vai buồn bỗng nặng

em ở đâu, hỡi mùa thu tóc ngắn

giữ hộ anh màu áo lụa Hà Đông

anh vẫn yêu màu áo ấy vô cùng

giữ hộ anh bài thơ tình lụa trắng

Vậy Lụa Hà Đông xuất xứ ra sao mà đã đi vào Thơ Nhạc lãng mạng như thế ?

Cách Hanoi 10km có một làng chuyên nghề dệt lụa tơ tằm đẹp nổi tiếng có từ ngàn năm trước, là Làng lụa Hà Đông hay Làng lụa Vạn Phúc, thuộc quận Hà Đông. Nằm bên bờ sông Nhuệ, làng lụa Vạn Phúc vẫn còn giữ được ít nhiều nét cổ kính quê ngày xưa như hình ảnh cây đa cổ thụ, giếng nước, sân đình, buổi chiều vẫn họp chợ dưới gốc đa trước đình…

Làng Vạn Phúc vốn có tên Vạn Bảo, do kị húy nhà Nguyễn nên đã đổi thành Vạn Phúc. Theo truyền thuyết, cách đây khoảng 1200 năm, có bà Lã Thị Nương là vợ của Thái Thú Giao Chỉ là Cao Biền, từng sống ở trang Vạn Bảo, đã từng dạy dân cách làm ăn và truyền nghề dệt lụa. Bà Lã Thị Nương, vốn người Hàng Châu (nơi có thương hiệu lụa Hàng Châu nổi tiếng), theo chồng chinh chiến khắp nơi rồi ở lại nơi này. 9 Ha Dong 3Thấy dải đất trù phú ven sông Nhuệ xanh trong, bà dạy người dân trồng dâu, nuôi tằm rồi cho những người thợ lành nghề nhất đến dạy ươm tơ, dệt vải. Từ một ấp nhỏ, Vạn Phúc đã phát triển thành làng nghề sôi động, nức tiếng gần xa. Sau khi mất, bà được phong làm Thành hoàng Làng.

Lụa Vạn Phúc được giới thiệu lần đầu ra quốc tế tại các hội chợ Marseille (1931) và Paris (1932), được người Pháp đánh giá là loại sản phẩm tinh xảo của vùng Đông Dương thuộc Pháp. Trong tổng số 18 thợ thủ công lành nghề Việt Nam được vinh danh trong 2 cuộc triễn lãm trên, thì có 3 người là con của đất tơ tằm Vạn Phúc (trong đó có cụ Nguyễn Chấp Chung, cụ nội nghệ nhân Nguyễn Hữu Chỉnh hôm nay, người đang làm lụa khá nổi tiếng tại Vạn Phúc). Từ 1958 sản phẩm lụa Vạn Phúc hầu hết được xuất khẩu ra nhiều quốc gia trên Thế giới. Đến ngày nay, làng Vạn Phúc có khoảng hơn 1000 khung dệt, trong nhiều gia đình, khung dệt cổ vẫn được giữ lại, xen lẫn với các khung dệt cơ khí hiện đại. Lụa Vạn Phúc có nhiều mẫu hoa văn và lâu đời bậc nhất Việt Nam và từng được chọn may trang phục cho Triều đình.

Đặc biệt, theo Ca dao truyền miệng, nổi tiếng nhất trong các loại lụa Vạn Phúc có lẽ là lụa Vân – loại lụa mà hoa văn nổi vân trên mặt lụa mượt.

The La, lĩnh Bởi, chồi Phùng

Lụa vân Vạn Phúc, nhiễu vùng Mỗ Bôn.

9 Ha Dong 2Lụa Vân nói riêng và lụa Vạn Phúc nói chung có đặc điểm ấm áp vào mùa đông và mát mẻ vào mùa hè. Hoa văn trang trí trên vải lụa rất đa dạng như mẫu Song hạc, mẫu Thọ Đỉnh, mẫu Tứ Quý …

Tóm lại, với đặc tính mát vào mùa hè, ấm vào mùa đông, nhẹ nhàng, mềm mại làm nên giá trị vật chất của Lụa thì cái hồn cốt, cái in dấu trong lòng người từ bao năm qua lại nằm ở cái tình mà người Làng lụa gửi gắm đến chúng ta hôm nay: “Tiếng thơ buồn vọng lại…”

Mời thân hữu cùng nghe với NNS : Áo Lụa Hà Đông của Ngô Thụy Miên và Nguyên Sa để nhớ một thời… Mời xem và nghe nhạc qua YOUTUBE :

Áo Lụa Hà Đông

Thơ: Nguyên Sa, Nhạc: Ngô Thuỵ Miên, Tiếng hát: Duy Trác,

9 Sach Z28 - 1TIỂU THUYẾT TRINH THÁM

Z.28 (TỐNG VĂN BÌNH)

ít ai biết về tác giả

Người Thứ Tám

Trước năm 1975, dân ghiền đọc sách có lẻ đều có dịp đọc bộ truyện gián điệp của Người Thứ Tám. Trong đó nhân vật chính là Đại Tá Tống Văn Bình tức Z-28. Nhiều bạn bè của tôi đã sưu tầm tất cả bộ truyện gián điệp này và trân quý giữ gìn.

Tôi chịu những sách của ông là về phần tin tức về các thành phố mà ông dùng làm bối cảnh câu chuyện. Không hiểu ông nghiên cứu và khảo sát từ đâu, nhưng các chi tiết về các thành phố mà Z-28 đi qua, cùng các nhân vật khác trong truyện sinh sống, đều đúng y chang như ngoài đời. Tôi và bạn bè, trong những chuyến du hành, so sánh tận nơi về các địa điểm nổi tiếng, các nhà hàng, quán cóc, ngỏ hẻm, chốn ăn chơi đều đúng y như vậy. Mà tôi thì không nghĩ tác giả đã đi qua những nơi ấy, lấy ví dụ như các xứ Cộng Sản.

Tôi nghĩ tác giả đã lấy những tin tức này từ các quyển chuyên về du lịch nên mới chính xác, và rút ra những nét thú vị mà chia sẻ với độc giả. Phải chi tác giả là người Âu Mỹ, truyện của ông chắc sẽ được nhiều người xem lắm và hổng chừng được làm thành phim dài hay phim ngắn cho TV.

Sau năm 1975, ra đến ngoại quốc, tôi lấy làm lạ là chẳng thấy tin tức gì của ông. Tôi có hỏi thăm vài bạn bè quen biết ông, nhưng chẳng ai biết ông đã lưu lạc phương nào. May quá có anh H.T. Trực là dân làng báo khi xưa, anh thương và chiều tôi nên đã cố gắng hỏi thăm giùm. Thật cảm ơn anh vô cùng!

Tr BloggerMặc dù đây chỉ là thư riêng, nhưng tôi xin mạn phép được đăng lên đây để chia xẻ niềm vui của tôi với “dân ghiền Z-28” ngày trước. Hy vọng BDH Đặc Trưng chấp thuận.

Trích thư của anh H.T. Trực 

Anh chị em thân mến: 

Là một nhà văn chuyên viết tiểu-thuyết gián-điệp lẫy-lừng của miền Nam Việt-Nam trước năm 1975 nhưng tiểu-sử của Người Thứ Tám, tác-giả cha đẻ điệp-viên hào-hoa phong-nhã Đại-Tá Tống Văn Bình, bí danh Z 28 lại rất hiếm người nhắc đến (không như một số nhà văn viết truyện trinh-thám gián-điệp khác như Phú Đức, Phi Long, Phạm Cao Củng …).

Nhằm đáp-ứng sự tò mò của một vài anh chị em Thụ-Nhân, tôi đã cố-gắng liên-lạc lại với Cụ Mạc-Kinh Trần Thế Xương, năm nay đã 84 tuổi, đang sinh-sống tại Luân-Đôn, để nhờ Cụ cung-cấp thêm một số chi-tiết vì chính Cụ Mạc-Kinh là người đầu tiên đã gới-thiệu các tác-phẩm của Người Thứ Tám Bùi Anh Tuấn đến với độc-giả từ giữa thập-niên 50. Bài sau đây do cháu nội gái 22 tuổi của Mạc-Kinh đánh máy và gởi sang. 9 Sach Z28 - 2Tôi chỉ sửa một vài lỗi chính tả và thêm một ít ghi chú màu xanh khi nào cảm thấy cần-thiết. Xin mời anh chị em cùng đọc.

Kính gửi Anh Huỳnh trung Trực,

Dựa theo nội dung Email anh gửi cho hai ông bạn TQK và ST, tôi được biết anh có ý định tìm hỏi tôi về “tiểu sử” nhà văn Bùi Anh Tuấn. (TQK: Giáo-sư Tạ Quang Khôi, sinh 1929, nhà văn, nhà thơ, Hiệu-Trưởng Trung-học Nguyễn Trãi Sài gòn – ST: Sơn Tùng Nguyễn Minh Ngọc, sinh 1935, Chủ-Tịch Văn Bút Việt Nam Hải-Ngoại, Luật-sư)

Vậy chuyện ấy cũng dễ thôi. Chỉ có điều trong lúc chưa biết thật rõ về ý định của anh định dùng vào trường hợp nào, thành thử cũng hơi khó cho tôi được thanh thản đề cập đến.

Thôi thì, thế này nhé. Tôi viết theo lời một lá thư thông thường, bình thường. Vắn tắt, giản dị như chúng ta đang nói chuyện qua điện thoại với nhau nhắc về một người quen đã hơn 35 năm tôi chưa gặp lại.

Minh định với anh như vậy rồi, tôi xin nêu mấy nét chính về nhà báo, nhà văn BÙI ANH TUẤN (BAT) như sau, trong phạm vi tôi biết :

Hai chúng tôi là bạn, là đồng nghiệp cầm bút trong 21 năm ở Miền Nam (VNCH). BAT cùng một lứa tuổi với tôi. Anh Tuấn sinh trưởng ở đất Bắc (tỉnh Thanh Hóa – vùng địa đầu xứ Trung Kỳ). Anh có mặt ở Saigon sau Hiệp định Genève 1954, chia cắt đất nước.

Thời gian ấy anh đã lập gia đình. Bà Bùi Anh Tuấn là một phụ nữ đất Thần Kinh, thuộc một vọng tộc tên tuổi. Hai ông bà sinh hạ được một bé trai vài bốn tuổi. 9 Sach Z28 - 3Và, nếu là một ký giả, một nhà văn thì Anh Tuấn sớm có một đời sống khá cao ở đất Saigon giữa lúc đông đảo lớp người di cư vào Nam đang phải bận tâm rất nhiều về mặt lo ổn định cuộc sống, lập nghiệp.

Tính tình anh điềm đạm, nhã nhặn, nghiêm túc trong tiếp xúc với bạn bè, trong công việc. Đã hẹn là “đúng giờ”. Đã hứa là “làm”.

Anh không bao giờ la cà trong các chốn trà đình tửu quán. Nếp sống của anh dành hoàn toàn cho mái ấm gia đình, cho sự chăm sóc bà vợ vốn tình trạng sức khoẻ không được tốt lắm; sau các việc hàng ngày. Anh phục sức, mang dáng dấp của một thông tín viên Au Mỹ thời đó đến Saigon. Anh hầu như chỉ thắt “nơ” cánh bướm thay cho “cà vạt”. Và, trên các đường phố nhỏ hẹp của Saigon Chợ Lớn – nếu có người Việt nào lái chiếc xe Mỹ Plymouth to cồng kềnh, dài ngoằng, màu cánh gián, thì người đó không ai khác hơn là Bùi Anh Tuấn.

(đoạn mô tả ngoại-hình và lifestyles này phù-hợp với hồi-ức của Đỗ Khiêm trong http://www.tanvien.net/GT/tong_van_binh_do_kh.html)

Thời ở tuổi vừa ngoài 20, Nhật hạ Pháp qua cuộc đảo chính 9/3/1945, Phong trào Việt Minh nổi lên, và cướp chính quyền trong tay Thủ Tướng chính phủ Trần Trọng Kim đặt dưới quyền lãnh đạo tối cao của nhà Vua Bảo Đại, thì Bùi Anh Tuấn đã là một đảng viên VNQDĐ. Anh lao mình tham gia các hoạt động chống lại VM. Kịp đến lúc tiếng súng mở đầu cuộc chiến tranh Việt – Pháp ngày 19/12/1946, BAT bị Ban Trinh Sát (tức Công An – Mật Vụ VM theo tên gọi bây giờ) nhận diện, bắt, và đưa đi an trí tại trại giam Đầm Đùn thuộc tỉnh Thanh Hoá (Liên khu IV), nổi tiếng là đia ngục trần gian, đã vào đây khó có ngày về. Chốn ngục tù hãi hùng này là nơi giam hầu hết các anh em đảng phái QG chống lại Việt Minh. (một phần khác đáng kể, thì bị đày lên chốn rừng rú Thái Nguyên, Việt Bắc).

9 Sach Z28 - 4Anh Tuấn bị tra tấn tàn khốc, có lúc tưởng khớp xương đầu gối lìa ra, không còn cho phép anh đi đứng bình thường lại nữa. Nhưng số mệnh cho anh lay lắt sống. Cũng như vài năm sau số mệnh lại cho anh có cơ hội thoát ngục trong đường tơ kẽ tóc. Anh lần mò về thành. Về Hà nội, rồi vào Nam.

Trong những năm, tháng bị an trí ở Đầm Đùn, Bùi Anh Tuấn có duyên may gặp một bạn tù đã ở vào tuổi trung niên. Thời Pháp thuộc, ông này dạy Anh văn ở Lycée Louis Pasteur Hà nội. Nay trong thân phận tù đầy, để cố quên mà tồn tại, mà sống, ông dạy Anh ngữ cho Tuấn. Học cho qua ngày. Nhưng sau này, nhờ vậy, BAT có sẵn số vốn cần thiết về ngôn ngữ Hoa Kỳ khi người Mỹ thoạt đặt bước vào Miền Nam (Trước kia đại đa số người Việt 3 miền Trung Nam Bắc chỉ biết có tiếng Pháp).

Tôi nghĩ, điều anh Huỳnh Trung Trực muốn biết trước nhất, có lẽ là những gì liên quan đến nhà văn BAT ở địa hạt viết lách. Sao BAT lại viết một loạt truyện gián điệp có đến hơn bốn chục tác phẩm trong đời cầm bút của Anh ? Anh khởi sự viết về ngành Tình báo lúc nào, và ở mảnh đất dụng võ đầu tiên, là báo nào ? Sao Anh lại mang bút hiệu Z28. (bút hiệu chính-thức là Người Thứ Tám). Và có khi ở ngoài đời, thuở Sàigòn còn vô cùng hưng thịnh, đầy quyến rũ, thì bạn bè và đồng nghiệp thường ít dùng đến tên Bùi Anh Tuấn mà quen gọi đùa vui Z28, hoặc Văn Bình (tên nhân vật gián điệp hào hoa, xuất quỷ nhập thần mà tác giả chọn, đặt vào các tác phẩm trinh thám hữu hạng của Anh. Cứ như ngày nay, giới độc giả thưởng ngoạn biết đến James Bond!)

Đúng ra, Bùi Anh Tuấn không chỉ viết văn “hay” về tiểu thuyết trinh thám mà Anh còn là cây bút bình luận có trình độ khá cao. Anh thực sự là một nhà báo chuyên nghiệp! Thực sự là một nhà văn, trên ngôn đàn Miền Nam ! Của VNCH !

Tr Mafia 2Một chút bối-cảnh lịch-sử

Lúc người Mỹ có mặt ở Miền Nam 1954 cũng là lúc muốn hất chân, thay thế chính quyền thực dân Pháp ở VN, ở toàn cõi Đông Dương Việt, Miên, Lào. Sớm muộn, quân đội Viễn chinh Pháp cứ rồi phải cuốn cờ kéo ra khỏi vùng đất VN trước hết…

Cùng với sự hiện diện của các phái bộ chính trị, quân sự Mỹ đổ vào Miền Nam ủng hộ nhà lãnh tụ quốc gia N.Đ. Diệm thiết lập một tiền đồn chống Cộng ở ĐNÁ, người ta bắt đầu nghe đến một tiếng gọi khá lạ tai : XI-AY-Ê (C.I.A)! Có nghĩa là một đạo quân vô hình trong bóng tối, xuất quỷ nhập thần. Sứ mạng của họ là san bằng mọi chướng ngại vật cản trở những bước tiến, những mục tiêu cần đạt được của Hoa Kỳ tại các vùng đất người Mỹ muốn đến.

Khởi thuỷ, là Nam Hàn, Tổng thống Lý Thừa Vãn phải mất chức, lưu vong trốn ra nước ngoài. Rồi, ở Phi Luật Tân, Magsaysay được đưa lên làm Tổng Thống. Chẳng bao lâu, Magsaysay “giở chứng quốc gia-dân tộc” thì rất mau chóng, nhà lãnh tụ đất Phi bị gài bom nổ tan xác trên chiếc máy bay chở ông đi kinh lý ! Thế rồi, ở Lào, viên đại uý Koong Ly làm đảo chính toan hạ bệ đương kim thủ tướng – Hoàng thân Souvana Phouma (thân Pháp, chủ-trương Trung-Lập, có vợ là người Pháp)….

Chưa hết. Sát biên giới Miền Nam, ông Hoàng Sihanouk nước Miên định đóng vai nhà chính trị đi dây, vốn là con cưng của người pháp, xoay chiều theo ngọn gió thời thế, mở đường rước Nga sô vào xứ Chùa Tháp, kết thân với Trung Cộng, cùng lúc, hết lời ca tụng khối Trung lập Nehru Ấn độ. Và, tận tình giúp đỡ Hà nội, bằng cách để Mặt Trận Giải Phóng Miền Nam mở chiến khu trên đất Miên chống lại VNCH. (Sihanouk tuy vốn sợ chế độ Ngô Đình Diệm ngoài mặt, nhưng vì lòng căm thù Miền Nam đến xương tuỷ Sihanouk vẫn âm thầm thực hiện manh tâm riêng cho bằng được).

9 Sach Z28 - 5Sihanouk biết ngán ngẩm người Mỹ lắm. Thèm muốn sáp lại với Hoa Kỳ song bị Hoa Kỳ quyết liệt cho đứng xa… Và, (Hoa-Kỳ) luôn có sẵn giải pháp “hạ thủ” Sihanouk khi thời cơ đến …

Tại Thái Lan, chỉ cách VNCH không đầy 1 giờ bay, cảnh đảo chính kế tiếp đảo chính xẩy ra như cơm bữa. Nhiều nhóm tướng lãnh quân đội, hết lần này đến lượt khác, thay nhau tạo biến cố lật đổ chính phủ. Khiến xã hội chính trị đất Thái luôn sống trong hỗn loạn bất an. Giải đất Đông Dương trăm năm đặt trong tay người Pháp nay đang sống những giờ phút hãi hung… thay bậc đổi ngôi.

Nhìn vào, dư luận bên ngoài đều liên tưởng đến bàn tay phù thuỷ của cái tổ chức XIAYẾ (CIA) kia… (xi-ai-ây)

Trên giải đất VNCH, tiếng vọng “CIA” không ngớt vang dội, người người nghe mãi hóa quen tai, đã đổi thành “XIA” cho tiện việc. (cũng phổ-biến với tên gọi Xịa).

Thời cuộc ấy, chính là lúc gợi ý cho tác giả Bùi Anh Tuấn chọn con đường sáng tác loại tác phẩm thích ứng với tâm lý quần chúng độc giả Miền Nam .

Z28 ra đời là vậy ! 

Tại Sàigòn, thuở phôi thai của nền Đệ Nhất Cộng Hòa, tôi đang chủ trương tờ tạp chí Pháp ngữ Horizon và điều khiển tòa soạn nhật báo Dân Chúng (Chủ-Nhiệm của nhật-báo Dân-Chúng là Cụ Trần Nguyên Anh,Tr Mafia 1 thân-phụ của cụ Mạc-Kinh Trần Thế Xương và là chú của Ngoại-Trưởng Trần Chánh Thành) một hôm, Bùi Anh Tuấn ghé thăm tôi và ngỏ lời với tôi thử xem Anh có thể đóng góp gì cho một tờ báo không ?

Và rất tự tin, thành thực, đi thẳng vào đề :

– Đã biết từ lâu và nghe nhiều về anh, càng biết anh bận lắm nhưng mong anh dành cho tôi 15’. Chỉ cần Anh liếc mắt nhanh trong khoảnh khắc thời gian ấy, cho hết chapitre đầu vào truyện, tôi tin chắc, ở vị trí chủ bút như Anh, Anh sẽ cho tôi nhận xét “được hay chẳng được” (toàn bộ bản thảo cuốn truyện khoảng gần 300 trang). Anh nhận, thì tôi mừng, tôi vui lắm. Anh không nhận, vẫn chẳng sao. Vì, xin lỗi Anh, tôi có niềm thú vị riêng – Anh là người “độc giả” đầu tiên, tôi chọn, tôi trao Anh đọc nó. Hễ được là được. Hễ chưa được, tức đề tài của Truyện chưa đạt. Tôi tự biết sẽ làm sao sau đây…

Đấy, tính tình tác giả Z28 là vậy đó. Tôi mến Anh, cũng vì vậy. Không phụ lòng Anh. Mỉm cười thân mật, tôi đọc ngay chương sách đầu. Một thoáng chốc qua mau. Giữa lúc, có thể, là Anh đang quan sát tôi kỹ lắm, tôi đặt bản thảo xuống, cất tiếng vừa đủ để Anh nghe :

– Anh cho tôi giữ chương truyện này nhé. Và xin giữ luôn toàn bộ bản thảo, sẽ đọc vào lúc khác.

9 Sach Z28 - 6Tôi đang cần 1 feuilleton như Anh đã có ngay cho báo Dân Chúng. Số báo mai, tôi đăng lời giới thiệu. Và, đầu tuần tới, “Điệp viên Miền Nam trên đất Bắc” sẽ lọt vào mắt các độc giả Sàigòn và lục tỉnh. Cám ơn Anh.

Bùi Anh Tuấn cất tiếng cười vang. Và, tôi cũng cười vang, cùng vui với Anh. Đấy, tác giả Z28 xuất hiện trên mặt báo Dân Chúng, bên này sông Bến Hải, ở vĩ tuyến 17, như thế đó.

Và, trong 3 năm liên tục (1957-1960), ngày lại ngày, nhiều cốt truyện Gián điệp khác của Z28 đã được đăng trên tờ nhật báo Dân Chúng (sau đó, mới in thành sách) đem lại biết bao sôi nổi, hào hứng cho nhiều từng lớp độc giả thân mến của Anh em cầm bút chúng tôi. Và, Độc giả vẫn mãi mãi là những bậc vạn thế sư biểu của giới văn nhân đất Việt ! (theo Nguyễn Đức Trọng)

Yên Huỳnh chuyển tiếp

SG Cao boiLỜI BÀN CỦA CAO BỒI GIÀ :

Nói về tác giả bộ truyện trinh thám gián điệp có tựa chung là Z.28, và tính đến 30/4/1975 thì Người Thứ Tám đã viết trên dưới 40 tác phẩm, với các tựa phụ chú như : Mật vụ đánh cắp tài liệu nguyên tử – Vệ Nữ đa tình – Đêm loạn Hamburg – Cuba, đêm dài không sáng – Máu loang Chùa Tháp – Bà chúa thuốc độc – Hạ Uy Di Đáy biển mò kim v.v.. và v.v…

Như NĐT viết trên đây, Người Thứ Tám tức nhà văn, nhà báo Bùi Anh Tuấn. Nhưng tác phẩm của ông không chỉ là feuilleton (tiểu thuyết đăng nhiều ngày) độc quyền của tờ Dân Chúng. Cao Bồi Già lúc đó cũng là dân làm báo, nhưng tuổi nhỏ không thể ngang hàng với ông BAT. Nhưng về sinh hoạt sách báo vào thập niên 60-70 của thế kỷ trước thì biết ít nhiều. Bởi lẻ, ông Bùi Anh Tuấn còn là chủ nhiệm một tờ nhật báo, với hy vọng qua tiểu thuyết trường thiên Z.28 sẽ thu hút độc giả. Nhưng không ngờ làm báo khác với viết tiểu thuyết, nên tờ báo thất bại.

9 Sach Z28 - 7Ông chủ nhiệm tờ báo mà Cao Bồi Già đang “phụ trách trang trong”, liền sai Cao Bồi Già đến nhà Bùi Anh Tuấn (ở đầu đường Mai Thị Lựu Q-1 – Dakao hiện nay) điều đình nhà văn viết cho báo một feuilleton mới. Nhưng ông đã từ chối vì một lý do riêng tư (theo Cao Bồi Già hiểu, thì nhà văn nhà báo Bùi Anh Tuấn không thích những tờ báo do người Nam chủ trương biên tập – lúc này báo chí Sài Gòn có 2 trường phái: báo Bắc và báo Nam).

Thời gian này Cao Bồi Già cũng rất mê các tiểu thuyết Z.28 của Người Thứ Tám, mỗi cuốn sách mới ra lò là chạy ra lề đường Lê Lợi, nơi những kiosque bày bán sách hạ giá. Lúc đó ai cũng biết bộ tiểu thuyết Z.28 lấy chiều hướng nội dung của các loại series noire như Điệp viên James Bond 007, OSS 117 v.v.. để trước tác. Nhân vật chính là điệp viên Z.28 Tống Văn Bình hoạt động dưới quyền điều hành của một người bí mật có tên Ông Hoàng.

Đa số nội dung của sách là, Z.28 luôn đối đầu với cơ quan tình báo KGB của Liên Xô, triệt phá những âm mưu phá hoại của bọn khủng bố khác chính thể v.v…

SG Hiep si muHIỆP SĨ MÙ “CHÉM GIÓ”

CHUYỆN THAY TÊN ĐỔI HỌ

Hôm lễ 30/4 vào ngày tròn 39 năm, miền Nam được tiếng “đổi đời”. sau đó là miền Nam “nhận Họ” miền Bắc “nhận Hàng”. Nhân dịp “ôn cố tri tân” có người lên tiếng hỏi Hiệp sĩ Mù, nghe nói cũng sau đó chánh quyền tuy không thành văn nhưng có chỉ thị cho các cấp, đề nghị các văn nghệ sĩ miền Nam còn lại muốn tiếp tục hoạt động phải thay tên đổi họ ?

Hiệp Sĩ Mù có đáp là, không biết có hay không vì Hiệp Sĩ Mù sau tháng 4/75 đã có sự “hồi đáp” rằng thì là, không có biên chế trong làng báo chí sau Hội Nghị Hiệp Thương thống nhất đất nước, dù ông Ngô Công Đức được ra lại tờ Tin Sáng và trong tòa soạn có ghi danh tên của Hiệp Sĩ Mù (nhưng sau khi “được” xét duyệt bộ biên tập thì Hiệp Sĩ Mù như đã kể trên).

Tr bang hoangCòn như đạo diễn Bùi Sơn Duân trở thành đạo diễn Lam Sơn, Lê Hoàng Hoa thành Khôi Nguyên. Họa sĩ Nguyễn Thọ thành Nguyễn Tài, họa sĩ Trường Tồn thành Chinh Phong. Nghe đâu ca sĩ Thanh Lan lúc đó muốn đi hát cũng phải đổi tên mới được đứng trên sân khấu (nghe đâu TL từ chối, để rồi đi vượt biên) v.v… còn những văn nghệ sĩ thuộc hệ “nằm vùng” thì được miễn đổi tên !

Và khi nước Việt thời “mở cửa” với 5 thành phần kinh tế. Sách báo tư nhân bắt đầu núp bóng nhà nước múa may quay cuồng (khoảng từ những năm 2000 trở đi), thì chuyện các văn nghệ sĩ thời chế độ cũ cũng được đề nghị nên thay tên đổi họ mới có thể hoạt động trong làng sách báo ?!

Chuyện này ông bạn Cao Bồi Già có tâm sự trong bài “Người Khăn Trắng là ai ?” rồi.

Logo thu gian 2

Tr Linh muc 4Xưng tội

Tèo đi xưng tội : “thưa cha, con đã phạm tội. Con có quan hệ với một bạn gái lẳng lơ.”

Cha hỏi : “Tèo, có phải con đó không ?”

“Thưa cha, chính con đây ạ”

“Thế mày quan hệ với đứa nào ?”

“Thưa cha, con không thể nói tên. Con không muốn làm tổn thương bạn.”

“Sớm muộn gì cha cũng biết, con à. Có phải con Tuyết không ?”

“Thưa cha, con không dám nói.”

“Chắc con Đào chứ gì ?”

“Thưa cha, con đã thề kín miệng”

“Thế thì con Lan ?”

Tr tre con 10“Thưa cha, con đành chịu tội chứ không thể nói tên”

“Cha đoán phải là con Hoa thôi.”

“Thưa cha, con nỡ nào bêu xấu bạn gái”

“Con cũng lì lợm nhỉ, cứ khai nếu nó là con Cúc”

“Thưa cha, sống để bụng chết mang theo”

“Con biết bảo vệ bạn thế, đáng khen. Nhưng con đã phạm tội, cha phải phạt. Không được rước lễ trong vòng 4 tháng ! Dùng thời gian này mà suy nghĩ về tội con đã phạm”.

Tèo đi ra, Út chờ trước cửa nhà thờ : “tốt xấu thế nào ?”

“Trúng độc đắc ! Được nghỉ đi chơi 4 tháng và biết tên 5 con ghế lẳng lơ dễ dụ !”

Yên Nhàn chuyển tiếp

%d bloggers like this: